Berichten

woonark

Raad van State: woonarken mogen naar De Burd, maar alleen onder strikte natuurregels

Grou / De Burd – De drie woonarken die moeten verdwijnen uit het gebied Minne Finne in Grou mogen in principe verplaatst worden naar ligplaatsen bij de Suder Burd. Dat blijkt uit een uitspraak van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State van 11 maart 2026. (via de link is de uitspraak te lezen red.) Wel gelden daarbij strikte voorwaarden om natuur in het gebied te beschermen.

Beroep van bewoners deels gegrond

De zaak was aangespannen door de Vereniging van Eigenaren Suder Burd, die namens bewoners bezwaar maakte tegen het bestemmingsplan ‘Leeuwarden – Arken en woonschepen’ van de gemeente Leeuwarden.

In dat plan zijn drie ligplaatsen voor woonarken opgenomen aan de zuid- en oostzijde van de Suder Burd. De verplaatsing is nodig omdat op de oude locatie in Minne Finne inmiddels woningbouw is gerealiseerd.

Bewoners vrezen aantasting van hun woon- en leefklimaat en mogelijke schade aan natuur in het gebied. Een deel van hun beroep werd door de Raad van State gegrond verklaard.

Bestemmingsplan deels vernietigd en aangepast

De Raad van State oordeelde dat het oorspronkelijke bestemmingsplan uit 2021 onvoldoende waarborgen bevatte voor de bescherming van de ecologische hoofdstructuur (EHS) in het gebied. Ook een later herstelbesluit van de gemeenteraad uit 2025 bleek op een belangrijk punt niet zorgvuldig genoeg.

Volgens de hoogste bestuursrechter had de gemeente wel regels opgenomen voor de bouw van steigers, verlichting en lozingen, maar ontbraken duidelijke gebruiksregels. Daardoor was niet volledig gegarandeerd dat de natuur daadwerkelijk beschermd blijft.

De Raad van State heeft daarom delen van het bestemmingsplan vernietigd, maar tegelijkertijd zelf aanvullende regels toegevoegd.

Strikte voorwaarden voor de recreatiearken

De woonarken mogen alleen worden geplaatst als aan een aantal voorwaarden wordt voldaan. Zo geldt voortaan dat:

  • Steigers en loopplanken vrij over de oeverzone moeten liggen, zodat de oever niet wordt aangetast.

  • Buitenverlichting niet is toegestaan, behalve speciale verlichting die geen verstorend licht veroorzaakt, bijvoorbeeld afgeschermde armaturen.

  • Lozen van huishoudelijk afvalwater op het oppervlaktewater verboden is.

Deze regels gelden zowel voor de ligplaatsen in het water als voor de bijbehorende erven op de wal.

Gemeente moet plan nog administratief aanpassen

De Raad van State heeft bepaald dat deze regels onderdeel worden van het bestemmingsplan. De gemeenteraad van Leeuwarden moet de wijzigingen binnen vier weken verwerken in het officiële digitale plan.

Verplaatsing nu juridisch mogelijk

Door de uitspraak blijft het aangepaste bestemmingsplan in stand, maar dan met de door de Raad van State toegevoegde gebruiksregels. Daarmee is de verplaatsing van de recreatiearken naar de Suder Burd juridisch mogelijk geworden, mits aan de nieuwe voorwaarden wordt voldaan.

De gemeente moet daarnaast de proceskosten van de VvE vergoeden.

vakantiehuisje De Burd

Historische zomerhuisjes op De Burd bij Grou monument

Grou / De Burd – Twee historische zomerhuisjes op De Burd bij Grou krijgen definitief de monumentale status.  De recreatie op de Pikmar en in de Alde Feanen is meer dan een eeuw geleden op gang gebracht door Leeuwarder watersportliefhebbers. De in 1916 opgerichte Vereniging Leeuwarder WaterSport (LWS) speelde daarbij een belangrijke rol. In de dertiger jaren van de vorige eeuw werden daardoor op De Burd een aantal recreatiehuisjes gebouwd.

De gemeente Leeuwarden is gestart met een grote uitbreiding van de gemeentelijke monumentenlijst. In de komende jaren worden naar verwachting 150 tot 200 nieuwe gemeentelijke monumenten aangewezen in het gebied van de voormalige gemeente Boarnsterhim. Het gaat om panden, dorpsgezichten en objecten die van lokaal of regionaal cultuurhistorisch belang zijn. Op donderdag 27 november reikt wethouder Evert Stellingwerf de eerste aanwijzingsbesluiten uit aan eigenaren. Uw redactie is hierbij van harte welkom.

Het gaat om drie zomerhuisjes in de Alde Feanen en op de Burd bij Grou, een zeldzame ontginningsboerderij in de Alde Feanen en sporen van de verdwenen zuivelindustrie in vier dorpen. Deze objecten zijn onderdeel van de Friese identiteit. De adressen zijn:

  • Warten, Ald Fean 6 en 4
  • Grou, Burd 6h en 10e
  • Warten, Hoofdstraat 58-60
  • Wergea, Fricoweg 3 en 31-33
  • Reduzum, Ayttawei 71-73
  • Easterlittens, Huylckensteinstrjitte 41

 

De gemeenteraad vroeg in 2017 om de uitbreiding mogelijk te maken. Na een motie van de gemeenteraad stelde het college van b. en w. in 2018 € 150.000 beschikbaar voor onderzoek en aanwijzing. Door de coronaperiode liep het project vertraging op, maar sinds 2023 is het onderzoek hervat. De inventarisatie vormt de basis voor een meerjarige uitbreiding van de monumentenlijst. De komende maanden volgen nog tientallen andere monumenten, waaronder woonhuizen, boerderijen, gemalen, kerkgebouwen, schuren en bruggen. Daarna start onderzoek in de gebieden van de voormalige gemeenten Littenseradiel en Leeuwarderadeel.

Waarom deze uitbreiding?

Het erfgoed van het voormalige Boarnsterhim is divers en op onderdelen nog onvoldoende beschermd. Met een gemeentelijke monumentenstatus krijgen eigenaren duidelijkheid over wat er kan en mag, professionele begeleiding bij vragen over behoud en onderhoud, en waar mogelijk financiële ondersteuning. Door de lijst uit te breiden ontstaat een vollediger en evenwichtiger monumentenbestand voor de hele gemeente Leeuwarden.

Rijke historie

Wethouder Evert Stellingwerf: “We hebben in dit gebied een rijke historie, van oude boerderijen tot industriële panden en karakteristieke dorpslinten. Het is belangrijk om deze gebouwen en structuren te erkennen en te beschermen. Zo zorgen we ervoor dat toekomstige generaties kunnen blijven zien waar we vandaan komen. Met de uitbreiding van de monumentenlijst zetten we een stap in het behoud van ons erfgoed en ons verhaal.”

Ontwikkeling recreatie Pikmar en De Burd

Zo konden LWS-leden hun boot met een sleepdienst naar Grou laten vervoeren en bouwden Leeuwarder gezinnen al snel eenvoudige zomerhuisjes in de omgeving. Daarbij waren bekende architecten en vaklieden betrokken, onder wie de Leeuwarder architect Heldoorn. De huisjes Marhûs (1930), Iris (1934) en Sytze en Maaike (1934) zijn aangewezen als gemeentelijk monument. De huisjes worden in de monumentenomschrijving zelfs een ‘exceptioneel voorbeeld van de regionale ontwikkeling van de zomerwoning’ genoemd. De drie molens op De Burd zijn overigens rijksmonumenten.

Bijzondere verhalen

vakantiehuisje grou

Vakantiehuisje Marhûs aangewezen voor monumentenstatus. Foto: Gemeente Leeuwarden.

Naast zomerhuisjes gaat het ook om twee verbouwde boerderijen, die herinneren aan de agrarische geschiedenis van dit gebied. Pas na de Eerste Wereldoorlog, dankzij betere bemaling, durfden boeren hier hun geluk te beproeven met nieuwe ‘pleatsen’.

Ook de recreatiewoningen zelf hebben hun verhalen. Zo verwijzen de namen Sytze en Maaike naar oud-bewoners die een belangrijke rol speelden in de boeken van de in Ureterp geboren schrijver Reinder Jakobus de Stoppelaar. Zijn belangstelling voor dit gebied kwam waarschijnlijk voort uit het feit dat hij van 1911 tot 1938 doopsgezind predikant te Warga was. Ds. De Stoppelaar schreef in opvallend poëtische taal en vol humor talrijke boeiende boeken over natuur en landschap. In zijn publicaties paarde hij scherpe waarnemingen aan liefde voor de natuur, liefde voor de schepping en een modernistische visie. Hij schreef vooral over Friese weiden en wateren die hij goed kende.

Monumentenschildje

.Eigenaren van de aangewezen panden krijgen vooraf bericht en hebben recht op een gemeentelijk monumentenschildje. Zij kunnen bovendien gebruikmaken van gemeentelijke kennis en een speciaal leenfonds.

Bronnen tekstbewerking: Gemeente Leeuwarden,  Leeuwarder Courant en Wikipedia

Pont Burd Grou vaart hele woensdagochtend

Veerpont De Burd in Grou krijgt nieuwe elektrische motoren

Grou – Veerpont De Burd in Grou krijgt uiterlijk in 2026 een nieuwe aandrijving. De gemeente Leeuwarden kiest daarbij voor elektrische motoren, waarmee de verbinding een duurzame upgrade krijgt. De vervanging is nodig om de betrouwbaarheid van de pont te garanderen en om aan te sluiten bij milieuvriendelijke ambities.

Dit staat in de voorlopige gemeentelijke begroting voor 2026, die PvdA-wethouder Hein Kuiken donderdag heeft gepresenteerd. In de begroting van 2025 was al opgenomen dat de aandrijving van de pont uiterlijk in 2026 moet worden vervangen. Daarmee wordt verduurzaming een speerpunt van het gemeentelijke beleid, onder meer door over te stappen op alternatieve brandstoffen.

De gemeente ziet de overgang naar elektrisch wordt als een kans om de techniek achter de pont te moderniseren en tegelijk de uitstoot terug te dringen. De investering past binnen het bredere beleid van de gemeente om voorzieningen te verduurzamen. De veerverbinding is  belangrijk voor de bereikbaarheid van Grou.

Eerder ondersteunde Rijkswaterstaat nog de exploitatie van de pont met een jaarlijkse bijdrage van zo’n € 50.000, maar sinds 2023 valt die steun weg. De gemeente financiert de modernisering nu volledig zelf.

Met de nieuwe motoren en het lopende onderzoek wil Leeuwarden niet alleen de veerdienst behouden, maar ook bijdragen aan een schonere en duurzamere regio.

* Bron tekstbewerking: Begroting 2025  en Leeuwarder Courant